जाडोमा बालबालिकाको स्याहार

 जाडो मौसममा बालबालिकालाई रुघाखोकी, निमोनियाँजस्ता श्वासप्रश्वाससम्बन्धी समस्याले सताउँछ ।  जाडो भयो भनेर बालबालिकालाई बाक्ला तथा धेरै लुगा लगाइदिनु हुँदैन । त्यसो गर्दा बालबालिकालाई पसिना आएर शरीरमै पसिना सुकेर चिसो लाग्न सक्छ, जसले गर्दा रुघाखोकीले सताउँछ ।  साना बालबाबालिकालाई बिहानीपखको घाममा सुताउनुपर्छ...

मौसमी रुघाखोकीको उपचारमा आयुर्वेद र योगको प्रयोग

-अच्युत शाली घिमिरे नेपालमा जाडोयाम सुरु भइसकेको छ। अहिले शरद ऋतु( अश्विन र कार्तिक) चलिरहेछ र हेमन्त ऋतु(मंसिर र पौष) आउने क्रममा छ। ऋतु परिवर्तनसँगै हुने शीत वायुको सम्पर्क, प्रदुषण, एलर्जी वा संक्रमणका कारण रुघाखोकी जस्ता सम्स्या देखिन सक्छन्। बारम्बार सिगान आउने, हाँच्छयु आउने, टाउको दुख्ने, शरीर गल्ने आदि जस्ता ल...

मधुमेहका कारण आँखामा देखिने समस्या डायबेटिक रेटिनोप्याथी के हो ?

रगतमा चिनीको मात्रा बढी हुने अवस्थालाई मधुमेह भनिन्छ। मधुमेहले शरीरका अन्य महत्वपूर्ण अंगजस्तै मिर्गौला, मुटु, स्नायू र आँखामा मुख्य असर पार्दछ। मधुमेहले आँखाको खासगरी दृष्टिपर्दाको रक्त नलीमा असर गर्ने गर्दछ। आँखाको रेटिनामा देखिने असरलाई डायबेटिक रेटिनोप्याथी भनिन्छ। डायबेटिक रेटिनोप्याथी हुँदा रक्त नशाहरुमा असर ...

मधुमेहका ११ लक्षण र उपचार

-डा. अंशुमाली जोशी आज विश्व मधुमेह दिवस। मधुमेह दिवसको यो वर्षको नारा– ‘परिवार र मधुमेह’। परिवारमा एक जनालाई मधुमेह छ भने उसको परिवारको अन्य सदस्यलाई ४० प्रतिशतसम्म मधुमेह लाग्ने सम्भावना हुन्छ। परिवारभित्र मधुमेह भएको व्यक्ति छ भने अन्य सदस्यले पनि त्यसप्रति चनाखो हुनुपर्छ। उसले जीवनशैली तथा खानपिन सुधार्नुपर्छ, व्या...

घुँडा सम्वन्धी समस्या पहिचान गर्न मेडिसिटीले देशव्यापी स्क्रिनिङ टुर शुरु गर्दै

घुँडा सम्वन्धी समस्या भएकाहरुलाई निःशुल्क परामर्श तथा परीक्षणका लागि नेपाल मेडिसिटी अस्पतालले देशब्यापी बृहद स्क्रिनिङ्ग टुर कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने भएको छ । बुधबार (भोलि)बाट शुरु हुने दुई महिने उक्त टुर देशमा विभिन्न ९ वटा शहरमा पुग्नेछ । अस्पतालका अनुसार बृहत स्क्रिनिङ्ग टुर कार्यक्रमको शुभारम्भ २८ कात्तिक (भ...

चिकित्सकलाई ‘लाइसेन्स’ मात्रै होइन अब ‘सीपीडी’ पनि अनिवार्य

चिकित्सकले बिरामी जाँच गर्न अब लाइसेन्सले मात्रै प्रयाप्त नहुने भएको छ । उनीहरुले अब लाइसेन्स संगै सीपीडी ( कन्टिन्युअस प्रोफेसनल डेभलपमेन्ट) तालिम अनिवार्य रुपमा लिएको हुनुपर्ने छ । नेपाल मेडिकल काउन्सिलले अबको करीव तीन महिना भित्र सीपीडी कार्यक्रम शुरु गर्दैछ । त्यसका लागि काउन्सिलले अहिले पाठ्यक्रम तयार गरि प...

दैनिक कति पानी पिउनु उपयुक्त हुन्छ ?पानी धेरै पिउँदा शरीरमा के असर गर्छ ?

दैनिक कति पानी पिउनु स्वास्थको लागि उपयुक्त हुन्छ ? पानी पिउने व्यक्ति कुन भेगमा बसेको छ त्यसअनुशार पानी पिउनु पर्छ । पहाड तथा काठमाडौंमा बस्नेहरूले दैनिक २ लिटर पानी पिउनु अति उत्तम हो भने तराई भेगमा बस्नेहरूले ३ लिटरसम्म पानी पिउनु पर्छ । आयुर्वेदिकअनुशार दैनिक ८ गिलास पानी एकपटक पिउँदा ८ घुट्कोका दरले पिउनु राम्र...

मेरुदण्ड बाङ्गिने समस्या स्कोलियोसिस के हो? कसरी थाहा पाउने?

-डा गौरव ढकाल मेरुदण्ड बाङ्गिने (स्कोलियोसिस) समस्याले विश्वका लाखौं मानिसलाई पिरोलिरहेको छ। वृद्धवृद्धा मात्र होइन बालबालिकासमेत मेरुदण्ड बाङ्गिने समस्याबाट ग्रसित छन्। जुन महिनामा विश्वभर मेरुदण्ड बाङ्गिने (स्कोलियोसिस) समस्याबारे जनचेतना अभियान चलिरहेको छ। नेपालमा पनि ‘जुन, स्कोलियोसिस जागरुक महिना हो, केही बोलौ’ भ...

बालबालिकालाई निमोनियाबाट बचाउन आमाको दूध महत्वपूर्ण

-अञ्जु तामाङ आज विश्व निमोनिया दिवस । हरेक वर्ष नोभेम्बर १२ का दिन निमोनिया दिवस मनाइन्छ । निमोनिया मुख्य रोगअन्तर्गत पर्छ । निमोनिया सबैलाई लाग्ने रोग हो । आँखाले नदेखिने किटाणुबाट स्वासप्रश्वास प्रक्रियासँग सम्बन्धित अङ्गहरूमा यो रोगको सङ्क्रमण हुन्छ र सास फेर्न बाधा पुग्छ । यसलाई निमोनिया वा स्वासप्रश्वाससम...

बालबालिकालाई कुन खोप कुन समयमा लगाउने?

बच्चा जन्मेपछि रोगबाट बचाउन विभिन्न खोप दिनु आवश्यक छ । दुई वर्षमुनिका बालबालिकालाई भ्यागुते रोग, लहरे खोकी, धनुष्टंकार, हेपाटाइटिस ‘बी’, हेमोफिलस इनफ्लुएन्जा, जापानिज इन्सेफ्लाइटिस, निमोनिया, दादुरा–रुवेलालगायत ११ प्रकारका रोगबाट बचाउन खोपहरु दिने गरिन्छ । नेपाल सरकारले बालबालिकालाई रोगबाट बचाउन राष्ट्रिय खोप क...